Varen tussen de herfstbladeren of in een mooi winterlandschap? Een sloep of bootje huren in de winter kan een hele leuke belevenis zijn, mits je goed voorbereid het water op gaat. Want niemand wil bibberend van de kou zijn bootje uitwaaien of kletsnat van de regen terugkeren van een vaartochtje. Toch? Lees daarom snel onze 15 tips voor een middagje sloepvaren in de herfst of winter. En we geven je een complete checklist met spullen die je zeker niet wil vergeten op de boot.

1. Voorkom een dichte deur
Waar je 's zomers op iedere hoek een bootje meekrijgt, houdt het merendeel van de verhuurders tussen oktober en maart een winterslaap. Raadpleeg vooraf het overzicht op Ophetwater met verhuurders die ook in de winter actief zijn. Zo weet je zeker dat de sloep klaarligt, de kussens droog zijn en je niet voor een gesloten hek komt te staan.
2. Zoek de zon op en (dubbel)check de weersverwachting
Vaar op een heldere, windstille dag; met de zon op je gezicht en zonder wind merk je veel minder van de kou. Kijk dus goed naar het weerbericht om een mooie dag uit te kiezen en check de windkracht, windrichting en gevoelstemperatuur. En kijk kort voor vertrek nog een keer, want winterweer kan snel omslaan.
3. Start rond het middaguur
De koude ochtenden op het water vermijden is een prima keuze in de herfst en winter. Plan je boottochtje tussen 11:00 en 15:30 uur. Zo profiteer je van de warmste uren van de dag en ben je voor het donker weer thuis.
4. Kies een kortere route dan in de zomer
Bij warm weer kan een vaartochtje niet lang genoeg duren. Dat is ’s winters een ander verhaal, want stilzitten in de kou vreet energie. Een tocht van maximaal 2 uur is op winterse dagen vaak ruim voldoende om ontspannen te blijven.
5. Kleed je goed aan in drie lagen
Een absolute must om warm te blijven in de herfst en winter op het water. Als je stilzit produceert je lichaam bijna geen warmte meer, terwijl je wel warmte blijft afgeven. Drie lagen kleding is vaak geen overbodige luxe. Eerst thermo-ondergoed, dan een isolerende tussenlaag (zoals fleece of wol) en tot slot een warme wind- en waterdichte jas.

6. Warme voeten = warm varen
Je kent ’t wel; als je voeten eenmaal koud zijn trekt dat door naar je hele lichaam. De bodem van een sloep trekt direct kou van het water daaronder aan. Kies daarom schoenen met dikke rubberen zolen en draag wollen sokken; neem eventueel een isolatiematje mee om je voeten op te zetten.
7. Houd je hoofd niét koel
Een warme muts, sjaal en winddichte handschoenen wil je écht niet vergeten als je aan boord van je sloepje stapt. Je koelt door de stilzittende houding en wind snel af, door je lekker in te pakken voorkom je koude oren en vingers.
8. Als een warme deken
Fleece- of wollen dekens aan boord zijn ideaal om over je benen en schouders te leggen. Denk ook aan kussentjes om op te zitten (als deze niet bij de boot inbegrepen zijn). Ben je een echte koukleum? Dan heb je vast al een elektrisch warmtekussentje in huis, die je aan boord ook wat extra comfort geeft.
9. Pak een setje reservekleding in
Je probeert natuurlijk droog te blijven in de herfst en winter. Mocht er toch iemand nat worden door spatwater of regen, dan voorkomt snel omkleden onderkoeling. Neem dus een droge set kleding inclusief sokken mee in een waterdichte tas.
10. Draag een reddingsvest
In ijskoud water belanden is bepaald geen pretje: door de koudeshock raak je meteen buiten adem en laten je spieren je verrassend snel in de steek. Een (automatisch opblaasbaar) zwemvest zit je tijdens het varen niet in de weg, maar houdt je hoofd wel direct boven water als je per ongeluk overboord gaat. Geen overbodige luxe in de winter, dus! Ze zijn vaak te leen of huur bij de bootverhuurder.

11. Rietkragen en grachten: slim uit de wind varen
Kies 's winters bewust voor beschutte grachten, bosrijke gebieden of smalle vaarten tussen de bebouwing en laat grote, open meren links liggen. Op open water heeft de wind vrij spel, wat de gevoelstemperatuur direct flink omlaaghaalt en voor vervelende golfslag kan zorgen. Tussen bomen of huizen zit je lekker uit de tocht en vaar je een stuk rustiger.
12. Laad helemaal op
Zorg dat je mobiel goed opgeladen is, mocht je onderweg hulp nodig hebben. En erg handig om digitaal te navigeren. Je kunt ook een powerbank meenemen en je telefoon voorzien van een waterdicht hoesje voor extra zekerheid.
13. Een thermosfles met warme dranken:
Vergeet ook de innerlijke mens niet. Koffie, thee, warme chocolademelk of een lekkere bouillon warmen het lichaam van binnenuit op. Heerlijk voor onderweg.
14. Een warme pauze
Zijn er op jouw vaarroute aanlegplekken met horeca? Perfect! Plan een stop halverwege bij een café of restaurant aan het water waar je even kunt opwarmen, gebruik kunt maken van het sanitair en de benen kunt strekken.
15. Check openingstijden van bruggen en sluizen
Als je een bootje huurt, zal de verhuurder je hier ongetwijfeld op wijzen. Maar ga je zelfstandig op pad op een route met sluizen en bruggen, check dan even de openingstijden. Veel vaarwegen hanteren tussen november en april een winterdienstregeling en bruggen draaien vaak beperkt.
Checklist: dit neem je mee (of trek je aan) op een boottochtje in de herfst of winter
• Thermoshirt en -broek
• Fleece- of wollen trui / vest
• Wind- en waterdichte jas
• Stevige schoenen/laarzen met dikke rubberen profielzool
• Warme (wollen) sokken
• Warme muts (die over de oren valt)
• Sjaal of nekwarmer/col
• Winddichte handschoenen of wanten
• Reservekleding: droge set extra trui, broek, sokken en ondergoed
• Fleece- of wollen dekens
• Zitkussentjes of isolatiematjes
• Extra tip: elektrisch warmtekussentje
• Thermosfles(sen) met thee, koffie, bouillon of warme chocolademelk.
• Snacks: bijvoorbeeld Notenmix, energierepen, ontbijtkoek
• Goed opgeladen telefoon & waterdicht hoesje
• Extra tip: powerbank
• Reddingsvesten voor iedere opvarende